Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư diễn ra mạnh mẽ, chuyển đổi số đã trở thành xu thế tất yếu, là yêu cầu cấp bách đối với mọi ngành, mọi lĩnh vực. Việc Quốc hội ban hành Luật Chuyển đổi số số 148/2025/QH15 có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026 không chỉ tạo hành lang pháp lý đồng bộ, thống nhất mà còn mở ra bước phát triển mới, mang tính đột phá trong tiến trình hiện đại hóa nền hành chính quốc gia. Đối với ngành Hải quan, Luật có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đóng vai trò là nền tảng để xây dựng mô hình Hải quan số, Hải quan thông minh, đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước về Hải quan trong tình hình mới.
Luật Chuyển đổi số 148/2025/QH15 đã xác lập đầy đủ cơ sở pháp lý cho việc triển khai các hoạt động chuyển đổi số trên cả ba trụ cột: chính phủ số, kinh tế số và xã hội số. Trên cơ sở đó, ngành Hải quan có điều kiện đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, số hóa toàn diện quy trình nghiệp vụ từ khâu tiếp nhận, xử lý thông tin đến giám sát, kiểm tra và thông quan hàng hóa. Việc chuyển đổi từ phương thức quản lý truyền thống sang quản lý dựa trên dữ liệu số không chỉ giúp nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước mà còn góp phần quan trọng trong công tác cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi thương mại.
Tăng cường áp dụng các trang thiết bị hiện đại vào công tác nghiệp vụ tại Chi cục Hải quan khu vực XIII
Để đảm bảo các quy định của Luật được triển khai đầy đủ, sâu rộng, Chi cục Hải quan khu vực XIII đã triển khai quán triệt đến từng công chức trong đơn vị về tầm quan trọng của Luật Chuyển đổi số trong việc tối ưu hóa quy trình nghiệp vụ hải quan, từ khâu tiếp nhận hồ sơ đến kiểm tra, giám sát hàng hóa. Đồng thời căn cứ vào đặc điểm thực hiện nhiệm vụ tại các đơn vị để vận dụng linh hoạt các hình thức tuyên truyền thích hợp, đạt hiệu quả nhất như tuyên truyền tại khu vực làm thủ tục Hải quan, email, trang thông tin điện tử của đơn vị,... Bên cạnh đó, việc nắm vững Luật Chuyển đổi số không chỉ giúp công chức nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ mà còn là cơ sở để đơn vị thực hiện tốt Quyết định số 268/QĐ-TTg ngày 12/02/2026 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật chuyển đổi số.
Phát huy vai trò của Luật Chuyển đổi số 148/2025/QH15, mỗi cán bộ, công chức Hải quan cần nâng cao nhận thức, chủ động học tập, rèn luyện kỹ năng số, thích ứng với môi trường làm việc hiện đại; đồng thời, nêu cao tinh thần trách nhiệm trong việc triển khai các nhiệm vụ chuyển đổi số tại đơn vị. Cộng đồng doanh nghiệp cần tích cực phối hợp, tham gia các nền tảng số, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ cung cấp, chia sẻ thông tin theo quy định, góp phần xây dựng môi trường thương mại minh bạch, lành mạnh. Luật Chuyển đổi số 148/2025/QH15 chính là chìa khóa để chúng ta mở cánh cửa hội nhập, xây dựng một nền Hải quan Chuyên nghiệp - Minh bạch - Hiệu quả, đưa Việt Nam trở thành mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Đây là động lực quan trọng thúc đẩy tiến trình cải cách, hiện đại hóa ngành Hải quan.
Việc tổ chức triển khai đồng bộ, hiệu quả Luật sẽ góp phần xây dựng lực lượng Hải quan Việt Nam chính quy, hiện đại, chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu phát triển và hội nhập trong kỷ nguyên số. Trong thời gian đến, bám sát sự chỉ đạo của Lãnh đạo các cấp, đơn vị tiếp tục tập trung triển khai đầy đủ và hiệu quả các nhiệm vụ cải cách thủ tục hành chính, hiện đại hóa hải quan nhất là giai đoạn triển khai Hải quan số, Hải quan thông minh.
Văn Thông