Ngày 31/12/2025, Cục trưởng Cục Thuế đã ban hành Quyết định số 3789/QĐ-CT về việc triển khai Chương trình hành động “Đồng hành cùng hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trong tuân thủ pháp luật thuế”. Chương trình được thực hiện thống nhất trong toàn ngành Thuế kể từ ngày 01/01/2026, đánh dấu bước chuyển quan trọng trong phương thức quản lý thuế đối với khu vực kinh tế hộ, cá nhân kinh doanh.
Đây không chỉ là một chương trình hành động đơn thuần, mà còn là lộ trình chuyển đổi số toàn diện, thể hiện rõ định hướng của ngành Thuế: từ mô hình quản lý hành chính sang mô hình phục vụ – hỗ trợ – đồng hành, lấy người nộp thuế làm trung tâm.
Đồng hành để chuyển đổi phương thức quản lý thuế
Theo Quyết định 3789/QĐ-CT, một trong những mục tiêu chiến lược quan trọng nhất của Chương trình là hỗ trợ hộ kinh doanh (HKD), cá nhân kinh doanh (CNKD) chuyển đổi sang phương pháp tự kê khai thuế từ ngày 01/01/2026. Đây là bước thay đổi căn bản trong cách thức thực hiện nghĩa vụ thuế, góp phần nâng cao tính minh bạch, công bằng và phù hợp với xu thế quản lý hiện đại.
Cùng với đó, ngành Thuế đẩy mạnh hiện đại hóa và đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, mở rộng các dịch vụ thuế điện tử như khai thuế, nộp thuế, hoàn thuế… nhằm bảo đảm 100% HKD, CNKD được tiếp cận kịp thời, đầy đủ các quy định thuế mới.
Không chỉ dừng lại ở cải cách thủ tục, Chương trình còn hướng tới xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật thuế trong cộng đồng người nộp thuế. Theo đó, cơ quan thuế từng bước chuyển vai trò từ “người quản lý” sang “người hỗ trợ”, tạo điều kiện để người nộp thuế tự giác chấp hành, giảm thiểu sai sót không cố ý và kiên quyết ngăn chặn các hành vi tiêu cực, nhũng nhiễu gây phiền hà cho người nộp thuế.
Năm nhóm nhiệm vụ trọng tâm, hướng tới người nộp thuế
Để hiện thực hóa các mục tiêu đề ra, Chương trình hành động xác định 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, được triển khai đồng bộ trong toàn ngành Thuế.
Thứ nhất, tăng cường công tác tuyên truyền, hỗ trợ và tạo điều kiện thuận lợi để HKD, CNKD tuân thủ pháp luật thuế
Ngành Thuế tập trung hỗ trợ trọng điểm trong giai đoạn HKD, CNKD bắt đầu thực hiện phương pháp kê khai mới từ ngày 01/01/2026. Các tổ công tác hỗ trợ trực tiếp được duy trì tại chợ, khu chuyên doanh; đồng thời xây dựng hệ thống tài liệu hướng dẫn, video, kịch bản mẫu phù hợp với từng nhóm đối tượng. Mục tiêu đặt ra là 100% đối tượng quản lý được tiếp cận thông tin tuyên truyền và mức độ hài lòng của người nộp thuế đạt tối thiểu 90%.
Thứ hai, hoàn thiện và tổ chức triển khai đồng bộ các quy định pháp luật về quản lý thuế.
Ngành Thuế khẩn trương tham mưu ban hành các nghị định, thông tư hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, nhất là các quy định liên quan đến hồ sơ, thủ tục quản lý thuế đối với HKD, CNKD. Đồng thời, các đơn vị rà soát, chuẩn hóa tiêu chí phân loại, phân ngưỡng hộ kinh doanh để áp dụng nghĩa vụ thuế và biện pháp quản lý phù hợp với thực tiễn.
Thứ ba, thúc đẩy chuyển đổi số và sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền
Chương trình khuyến khích HKD tham gia chuyển đổi số, sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, với mục tiêu đạt 100% đối với các đối tượng bắt buộc. Ngành Thuế tiếp tục cung cấp miễn phí các dịch vụ kê khai, nộp thuế điện tử thông qua eTax, eTax Mobile; đồng thời phối hợp với các nhà cung cấp giải pháp để hỗ trợ phần mềm, thiết bị với chi phí hợp lý, giúp hộ kinh doanh yên tâm áp dụng.
Thứ tư, đổi mới phương thức quản lý thuế theo hướng quản lý rủi ro.
Ngành Thuế triển khai các chức năng hỗ trợ kê khai thông minh, tự động tổng hợp dữ liệu từ hóa đơn điện tử để lập tờ khai gợi ý cho khoảng 90% hồ sơ. Hệ thống cảnh báo sớm các sai sót, dấu hiệu rủi ro được xây dựng nhằm giúp người nộp thuế chủ động điều chỉnh kịp thời, giảm thiểu vi phạm hành chính không đáng có.
Thứ năm, kiện toàn bộ máy và nâng cao năng lực đội ngũ công chức thuế.
Cơ quan thuế các cấp rà soát, phân công lại nhiệm vụ cho công chức phù hợp với phương pháp quản lý mới; tổ chức đào tạo, bồi dưỡng cho 100% công chức trực tiếp quản lý về kỹ năng kiểm tra rủi ro, sử dụng công nghệ thông tin và đặc biệt là tinh thần phục vụ “lấy người nộp thuế làm trung tâm”.
Trách nhiệm rõ ràng, giám sát chặt chẽ
Quyết định 3789/QĐ-CT yêu cầu các Ban, đơn vị thuộc Cục Thuế và Thuế các tỉnh, thành phố ưu tiên nguồn lực để triển khai Chương trình, tuyệt đối không để phát sinh thêm thủ tục hành chính gây phiền hà cho HKD, CNKD
Song song với triển khai, cơ chế theo dõi, đánh giá định kỳ được thiết lập theo tháng, quý, năm, dựa trên các chỉ tiêu cụ thể như: tỷ lệ nộp tờ khai đúng hạn, tỷ lệ sử dụng eTax Mobile, mức độ hài lòng của người dân. Đây là căn cứ quan trọng để kịp thời điều chỉnh phương thức thực hiện, bảo đảm Chương trình đi vào thực chất, hiệu quả.
Lộ trình chuyển đổi số vì một môi trường kinh doanh minh bạch
Có thể nói, Chương trình hành động “Đồng hành cùng hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trong tuân thủ pháp luật thuế” chính là bản đồ định hướng cho quá trình chuyển đổi số trong quản lý thuế đối với khu vực kinh tế hộ.
Trong lộ trình ấy, cơ quan thuế đóng vai trò người dẫn đường, không chỉ giám sát mà còn cung cấp các “công cụ trợ lái” như phần mềm hỗ trợ kê khai, hệ thống cảnh báo tự động, dịch vụ thuế điện tử thân thiện… để giúp hộ kinh doanh vận hành đúng luật, an toàn và hiệu quả trên con đường kinh tế số.
Việc triển khai Chương trình từ ngày 01/01/2026 không chỉ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về thuế, mà còn tạo dựng niềm tin và sự đồng thuận giữa cơ quan thuế với cộng đồng hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh – lực lượng quan trọng trong phát triển kinh tế địa phương và cả nước.
Phạm Lệ